Torosların gelinliği ’kardelenler’ boy göstermeye başladı

Antalya’nın Akseki ilçesinde baharın habercisi Torosların gelinliği kardelen çiçekleri, Akseki’nin zirvelerinde karların erimesi ile birlikte kendini göstermeye başladı.

ÇEVRE 03.04.2022, 10:45
Torosların gelinliği ’kardelenler’ boy göstermeye başladı

Antalya’nın Akseki ilçesinde baharın habercisi Torosların gelinliği kardelen çiçekleri, Akseki’nin zirvelerinde karların erimesi ile birlikte kendini göstermeye başladı.

Torosların gelinliği diye nitelendirilen kardelen çiçekleri, 1900 rakımlı Cimi Yaylası’nda karların erimesiyle topraktan çıkmaya başladı. Bilimsel adı "Galanthus" olan nergisgiller familyasından kardelen çiçeği, bu sene kar yağışının yoğun olması nedeniyle yüzünü geç gösterdi. Beyaz renkteki kardelenler, sıfırın altında 15 derece kadar dayanabiliyor. Kardelenler, süs bitkisi olarak değerlendirilmesinin yanı sıra soğanı da ilaç ve kozmetik sanayisinde kullanılıyor.

"Kendilerini göstermeye başladı"

Torosların gelinliği kardelen çiçeklerinin yaylaları süslemeye başladığını belirten eski Çimi Mahallesi Muhtarı Ramazan Önal, bu endemik bitki türünün ilçenin yüksek kesimlerinde yetiştiğine dikkati çekti. Akseki yaylalarından bilinçsizce sökülen kardelenlerin yok olma tehlikesiyle karşı karşıya kaldığını belirten Önal, bunun özellikle Avrupa ülkelerinde ilaç yapımında ve süs olarak kullanılan önemli bir bitki olduğunu, nergis denilen kardelenlerin soğanlarının kıymetli oluşu, bilinçsiz ve vahşi söküm yüzünden bu bitki türünün neslinin tükenme noktasına geldiğini vurguladı. Önal, en iyi kardelen soğanının Akseki’nin 1900 metre rakımlı Çimi Yaylası’nda yetiştiğini belirterek, "Yaylaların, tepelerin güney kesimlerinde, kayaların dibinde, rüzgarın etkilemediği kuytularda kardelenler boyunlarını çıkartarak kendilerini göstermeye başladı. Kardelenler, kar altından çıkıp çiçek açınca baharın geldiği anlaşılır" dedi.

"Birçok sektörde kullanılıyor"

Bu nadide çiçeklerin ihraç edilen önemli bir soğanlı bitki olduğunu vurgulayan Önal, bu soğanların kaçak ve bilinçsizce yanlış ve zamansız söküldüğüne, küçük, büyük ayrımı yapılmadığına işaret etti. Süs bitkisi olarak da kullanılan kardelen soğanının kozmetik sanayiinin yanı sıra çiçek ve çocuk felci aşısı yapımında kullanıldığını ifade eden Önal, "Endemik türlerden olmasına rağmen maalesef her yıl doğadan kardelen sökümüne izin veriliyordu. Ana yurdu Akseki olan kardelen çiçeklerinin yok olmasını istemiyoruz. Eskiden Çimi Yaylasında düz arazilerde çiçek tarlası gibi kardelenler boy gösterirdi. Şimdi ise kardelenler taş diplerinde ve karamukların içlerinde çıkıyor. Eski kardelenler yok oluyor. Geçmişte izin verilen miktarın üzerinde kardelen soğanı kaçak olarak sökülüyordu. Kardelen soğanlarının koruma altına alınmasını istiyoruz. En azından 3-4 yıl koruma altına alınmalı. Sıkı tedbirler alınmasını istiyoruz. Bu sayede bu çiçekler olgunlaşacak, tohumlaşacak. Tohumlar sararıp dökülünceye kadar doğadan sökümün yapılmaması lazım" diye konuştu.

"Koruma altına alınmalı"

Kardelen soğanlarının hem çiçeğinden hem de soğanlarından çoğaldığını söyleyen Önal, çiçeklerinin her birinde onlarca tohum olduğunu ve bunlar kuruyunca doğaya kendiliğinden serpildiğini ve kendiliğinden çoğaldığını kaydetti. Ayrıca bir soğandan 15-20 yenisinin oluştuğuna dikkati çeken Önal, "Erken söküm yapıldığından çiçek tohumlama yapamıyor. Dolayısıyla nesli tükeniyor. Devletimizin kardelen soğanlarını koruma altına almasını istiyoruz. En az 3-4 yıl izin verilmemeli. Neslinin kaybolmasını istemiyoruz. Çimi Yaylası’nın kardelenlerinin dünyada eşi benzeri yoktur. Bir çiçekten onlarca kardelen çıkıyor. Bilinçsizce söküm ve yapılan talanla nesli tükeniyor. Kardelenler dağlarımızda artık karamukların diplerinde kaldı. Devlet büyüklerimizden kardelen soğanlarının koruma altına alınmasını istiyoruz" şeklinde konuştu.

Kardelenler bu yıl koruma altına alındı

"Torosların gelinliği" olarak adlandırılan ancak bilinçsiz söküm nedeniyle yok olma tehlikesiyle karşı karşıya olan kardelenlerin Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından bu yıl sökümüne izin verilmeyeceği bildirildi. Doğal çiçek soğanları ile ilgili olarak 31 Aralık 2021 tarih ve 31706 sayılı Resmi Gazete’de yayınlanan 2021/46 nolu Tebliğin 6. maddesinin (1) fıkrasında, “Popülasyonların durumu ve nöbetleşme esaslarına göre belirlenen yerlerde ve türlerde söküm yapılamaz. Buna göre Antalya ili Manavgat, Akseki, İbradı ve Gündoğmuş ilçelerinde Galanthus elwesii türü toplanamaz” denildi. Tebliğe göre 2022 yılında kaçak söküm yapanların da cezalandırılacağı öğrenildi.

Yorumlar (0)
banner69
22
açık
Namaz Vakti 28 Mayıs 2022
İmsak 03:38
Güneş 05:19
Öğle 12:44
İkindi 16:34
Akşam 19:59
Yatsı 21:32
Puan Durumu
Takımlar O P
1. Trabzonspor 38 81
2. Fenerbahçe 38 73
3. Konyaspor 38 68
4. Başakşehir 38 65
5. Alanyaspor 38 64
6. Beşiktaş 38 59
7. Antalyaspor 38 59
8. Karagümrük 38 57
9. Adana Demirspor 38 55
10. Sivasspor 38 54
11. Kasımpaşa 38 53
12. Hatayspor 38 53
13. Galatasaray 38 52
14. Kayserispor 38 47
15. Gaziantep FK 38 46
16. Giresunspor 38 45
17. Rizespor 38 36
18. Altay 38 34
19. Göztepe 38 28
20. Ö.K Yeni Malatya 38 20
Takımlar O P
1. Ankaragücü 36 70
2. Ümraniye 36 70
3. Bandırmaspor 36 62
4. İstanbulspor 36 60
5. Erzurumspor 36 58
6. Eyüpspor 36 57
7. Samsunspor 36 51
8. Boluspor 36 50
9. Manisa Futbol Kulübü 36 49
10. Tuzlaspor 36 49
11. Denizlispor 36 49
12. Keçiörengücü 36 48
13. Gençlerbirliği 36 48
14. Altınordu 36 45
15. Adanaspor 36 45
16. Kocaelispor 36 44
17. Bursaspor 36 44
18. Menemen Belediyespor 36 38
19. Balıkesirspor 36 12
Takımlar O P
1. M.City 38 93
2. Liverpool 38 92
3. Chelsea 38 74
4. Tottenham 38 71
5. Arsenal 38 69
6. M. United 38 58
7. West Ham United 38 56
8. Leicester City 38 52
9. Brighton 38 51
10. Wolverhampton Wanderers 38 51
11. Newcastle 38 49
12. Crystal Palace 38 48
13. Brentford 38 46
14. Aston Villa 38 45
15. Southampton 38 40
16. Everton 38 39
17. Leeds United 38 38
18. Burnley 38 35
19. Watford 38 23
20. Norwich City 38 22
Takımlar O P
1. Real Madrid 38 86
2. Barcelona 38 73
3. Atletico Madrid 38 71
4. Sevilla 38 70
5. Real Betis 38 65
6. Real Sociedad 38 62
7. Villarreal 38 59
8. Athletic Bilbao 38 55
9. Valencia 38 48
10. Osasuna 38 47
11. Celta Vigo 38 46
12. Rayo Vallecano 38 42
13. Elche 38 42
14. Espanyol 38 42
15. Getafe 38 39
16. Mallorca 38 39
17. Cadiz 38 39
18. Granada 38 38
19. Levante 38 35
20. Deportivo Alaves 38 31